به گزارش فولادنیوز، بازار جهانی فولاد در شرایطی با موج تازهای از اقدامات ضددامپینگ روبهرو شده که مازاد ظرفیت تولید و رقابت قیمتی میان تولیدکنندگان همچنان از چالشهای اصلی این صنعت به شمار میرود. دولتها با هدف حمایت از تولیدکنندگان داخلی و مقابله با واردات ارزانقیمت، استفاده از ابزارهای تجاری را افزایش دادهاند؛ رویکردی که میتواند جریان صادرات فولاد را از بازارهای سنتی به سمت مقاصد جایگزین هدایت کند.
در تازهترین تحول، بریتانیا از ۱۹ نوامبر ۲۰۲۶ تعرفه قطعی ضددامپینگ بر واردات ورق گرم فولادی از کره جنوبی اعمال کرده است. بر اساس تصمیم منتشرشده، نرخ تعرفه برای برخی صادرکنندگان کرهای بین ۷.۰۴ تا ۲۳.۰۷ درصد تعیین شده است. با این حال، ورقهای با عرض بیش از ۲۱۰۰ میلیمتر از این عوارض مستثنا هستند.
این تصمیم نشان میدهد حتی تولیدکنندگان بزرگ آسیایی نیز در بازارهای صادراتی با محدودیتهای تجاری فزاینده مواجهاند و دسترسی به بازارهای مصرف دیگر صرفا به مزیت قیمت و ظرفیت تولید وابسته نیست.
اتحادیه اروپا نیز واردات ورق سرد را هدف گرفت
در سوی دیگر، اتحادیه اروپا نیز دامنه اقدامات تجاری خود علیه واردات ورق فولادی را گسترش داده است. کمیسیون اروپا از اعمال تعرفههای ضددامپینگ بر واردات ورق سرد از هند، ژاپن، تایوان، ترکیه و ویتنام خبر داده است. این عوارض که از ۱۷ نوامبر ۲۰۲۶ اجرایی شدهاند، بسته به کشور و تولیدکننده، تا ۲۷.۹ درصد میرسند.
اهمیت این تصمیم در آن است که چندین مبدا مهم تامین ورق سرد بازار اروپا را همزمان تحت تاثیر قرار میدهد. در نتیجه، صادرکنندگان این کشورها ممکن است برای حفظ سهم بازار خود، به دنبال مشتریان جدید در مناطق دیگر باشند؛ موضوعی که احتمال تشدید رقابت قیمتی در بازارهای جایگزین را افزایش میدهد.
البته اعمال تعرفه به معنای توقف کامل واردات نیست، بلکه با افزایش هزینه ورود محصولات مشمول، موقعیت رقابتی تولیدکنندگان داخلی اروپا را تقویت میکند.
تغییر مسیر صادرات؛ تهدیدی برای بازارهای جایگزین
همزمانی این تصمیمها میتواند پیامدهایی فراتر از بازارهای بریتانیا و اتحادیه اروپا داشته باشد. زمانی که دسترسی صادرکنندگان به بازارهای بزرگ محدود میشود، بخشی از عرضه ممکن است به سمت بازارهایی حرکت کند که موانع تجاری کمتری دارند. در چنین شرایطی، کشورهای خاورمیانه، شمال آفریقا و سایر بازارهای در حال توسعه میتوانند به مقصد رقابت شدیدتر تولیدکنندگان آسیایی تبدیل شوند.
این روند بهویژه برای محصولاتی مانند ورق گرم و سرد اهمیت دارد؛ زیرا تغییر مسیر صادرات در این بخش میتواند بر قیمتهای منطقهای، حاشیه سود تولیدکنندگان و سهم بازار شرکتهای فولادی اثر بگذارد.
با این حال، میزان انتقال عرضه به بازارهای جایگزین به عواملی مانند هزینه حملونقل، تفاوت استانداردهای محصول، ظرفیت مصرف داخلی و محدودیتهای تجاری سایر کشورها وابسته است. بنابراین نمیتوان صرفا از اعمال تعرفه در اروپا و بریتانیا، ورود قطعی حجم مشخصی از ورق آسیایی به بازارهای دیگر را نتیجه گرفت.
سهم ایران از تغییرات بازار جهانی فولاد
برای صنعت فولاد ایران، این تحولات از دو جهت اهمیت دارد. نخست، تغییر مسیر احتمالی صادرات تولیدکنندگان آسیایی میتواند رقابت در بازارهای منطقهای را افزایش دهد. تولیدکنندگان ایرانی که برای فروش محصولات تخت و نیمهنهایی به بازارهای صادراتی متکی هستند، ممکن است با رقبایی مواجه شوند که به دلیل محدودیت دسترسی به بازارهای اروپایی، انعطاف بیشتری در قیمتگذاری پیدا میکنند.
دوم، افزایش اقدامات ضددامپینگ نشان میدهد دسترسی به بازارهای صادراتی بیش از گذشته به رعایت قواعد تجاری و اثبات شرایط رقابت منصفانه وابسته شده است. در چنین فضایی، شناخت مقررات وارداتی کشورهای مقصد، شفافیت در قیمتگذاری و مستندسازی هزینههای تولید برای صادرکنندگان اهمیت بیشتری پیدا میکند.
البته ایران به دلیل محدودیتهای تحریمی و ساختار متفاوت تجارت خارجی، مستقیما در جایگاه کشورهای هدف این پروندهها قرار ندارد؛ اما تغییر جریان تجارت جهانی فولاد میتواند بهصورت غیرمستقیم بر فرصتهای صادراتی و رقابت قیمتی محصولات ایرانی اثر بگذارد.
پایان رقابت قیمتی یا آغاز مرحله تازه حمایتگرایی؟
افزایش اقدامات ضددامپینگ را میتوان نشانهای از تغییر رویکرد بازارهای بزرگ نسبت به تجارت فولاد دانست. در شرایطی که مازاد ظرفیت تولید، فشار بر قیمتها و رقابت میان تولیدکنندگان ادامه دارد، دولتها بیش از گذشته به ابزارهای حمایتی و محدودیتهای وارداتی متوسل میشوند.
با این حال، تعرفههای تجاری بهتنهایی نمیتوانند مشکل ساختاری مازاد ظرفیت را حل کنند. اگر تولیدکنندگان نتوانند بازارهای جدیدی برای محصولات خود پیدا کنند، محدودیت در یک مقصد ممکن است به تشدید رقابت در مقصدی دیگر منجر شود.
برای بازار جهانی فولاد، پرسش اصلی این است که آیا موج جدید اقدامات ضددامپینگ به بازتنظیم جریان تجارت و حمایت پایدار از تولیدکنندگان داخلی منجر میشود یا صرفا جغرافیای رقابت قیمتی را تغییر میدهد. پاسخ این پرسش میتواند مسیر صادرات ورق فولادی در ماههای آینده را تحت تاثیر قرار دهد.
دیدگاهتان را بنویسید