تولید فلزات، پروژه‌های توسعه‌ای و منابع اوکراین / کشور جنگ‌زده اروپایی بعد از امضای قرارداد با آمریکا چه وضعی دارد؟

به گزارش فولاد نیوز، اوکراین و ایالات متحده روز چهارشنبه توافقی را امضا کردند که به شدت توسط رئیس‌جمهور آمریکا، دونالد ترامپ، ترویج شده بود. این توافق به آمریکا دسترسی ترجیحی به قراردادهای جدید مواد معدنی اوکراین می‌دهد و سرمایه‌گذاری در بازسازی اوکراین را تأمین مالی می‌کند.

در ادامه، وضعیت فعلی تولید فلزات، ظرفیت‌های تولید موجود، پروژه‌های توسعه‌ای فلزات و ذخایر یا منابع معدنی اوکراین آمده است.

صادرات

در سال ۲۰۲۴، اوکراین کالاهایی به ارزش ۴۱.۶ میلیارد دلار صادر کرد که ۴.۴ میلیارد دلار یا ۱۱ درصد آن مربوط به فلزات و محصولات فلزی بود.

در سال ۲۰۲۰، صادرات اوکراین ۴۹.۲ میلیارد دلار بود که شامل ۷.۷ میلیارد دلار فلزات آهنی می‌شد.

آلومینا

تا سال ۲۰۲۱، پالایشگاه آلومینا در میکولایف (نیکولایف) سالانه ۱.۸ میلیون تن آلومینا از بوکسیت وارداتی تولید و به شرکت روسال در روسیه ارسال می‌کرد.
این پالایشگاه پس از تهاجم روسیه به اوکراین در سال ۲۰۲۲ تولید را متوقف کرد.

طبق گزارش مؤسسه بین‌المللی آلومینیوم، تولید آلومینای میکولایف معادل ۱.۳ درصد از کل تولید جهانی ۱۳۸.۶ میلیون تن در سال ۲۰۲۱ بود. تولید جهانی آلومینا در سال ۲۰۲۴ به ۱۴۷ میلیون تن رسید.

زغال‌سنگ

اوکراین دارای معادن زغال‌سنگ است که عمدتاً در شرق کشور، در مناطق تحت اشغال روسیه، قرار دارند.

تولید زغال‌سنگ اوکراین از ۶۴.۹ میلیون تن در سال ۲۰۱۳ به ۲۳.۳ میلیون تن در سال ۲۰۲۳ کاهش یافته است.

گالیوم

اوکراین در سال ۲۰۲۱ تنها ۱ تن گالیوم تولید کرد؛ در حالی که چین در سال ۲۰۲۴، ۷۵۰ تن تولید داشت.

گرافیت

اوکراین در سال ۲۰۲۴ حدود ۱۲۰۰ تن گرافیت تولید کرد که معادل ۰.۰۸٪ از تولید جهانی بود.

در حال حاضر، تنها تأسیسات فعال گرافیت در اوکراین، کارخانه زاوالیفسکی است که در اکتبر، پس از توقفی موقت به دلیل کمبود سرمایه‌گذاری، تولید را از سر گرفت.

معدن گرافیت بالاهوفسکویه هنوز توسعه نیافته است. شرکت بهره‌بردار آن، BGV Graphite، در سال ۲۰۲۴ مبلغ ۱۰ میلیون دلار برای مطالعات مقدماتی و ارزیابی اقتصادی اولیه سرمایه‌گذاری کرد که در اوایل ۲۰۲۵ تکمیل شد.

سنگ‌آهن

اوکراین صادرات سنگ‌آهن را در سال گذشته ۹۰ درصد افزایش داد و به ۳۳.۷ میلیون تن رساند، پس از آنکه در اوت ۲۰۲۳ کریدور دریایی صادرات باز شد.

بر اساس داده‌های USGS، در سال ۲۰۲۰ اوکراین ۳.۲٪ از تولید جهانی سنگ‌آهن و ۱.۵٪ از چدن خام جهان را تولید می‌کرد.

لیتیوم

اوکراین دارای دو پروژه لیتیوم در مراحل ابتدایی است که بر ذخایر سخت‌سنگی تمرکز دارند. پروژه شفچنکیفسکی در دونتسک، که یکی از چهار منطقه اوکراینی است که مسکو ادعای مالکیت آن را دارد، بزرگ‌ترین پروژه است. پروژه دوم شامل ذخایر پولوخیوفسکه و دوبرا در مرکز اوکراین است.

طبق گزارش سازمان زمین‌شناسی اوکراین، ذخایر لیتیوم اوکراین ۵۰۰ هزار تن است که معادل ۱.۷ درصد از ذخایر جهانی به‌شمار می‌رود.

منگنز

در سال ۲۰۲۰، اوکراین ۳.۱ درصد از سنگ معدن منگنز جهان را تولید می‌کرد، اما تولید از آن زمان کاهش یافته است. دست‌کم دو کارخانه استخراج و فرآوری منگنز در اوکراین از نوامبر ۲۰۲۳ راکد مانده‌اند و دو واحد دیگر در سه‌ماهه دوم ۲۰۲۴ تولید حداقلی خود را از سر گرفتند.

در سال ۲۰۲۴، تولید سیلیکومنرگنز ۴۵ درصد کاهش یافت و به ۱۰۴٬۱۵۰ تن رسید و تولید فرومنگنز با کاهش ۶۶.۵ درصد به ۳٬۶۰۰ تن رسید.

عناصر خاکی کمیاب

اوکراین در حال حاضر هیچ معدن تجاری فعال یا پروژه در حال توسعه برای عناصر خاکی کمیاب ندارد. چین همچنان بازیگر مسلط بازار این عناصر است و تقریباً انحصار عرضه جهانی را در اختیار دارد.

طبق گفته مؤسسه زمین‌شناسی اوکراین، این کشور دارای عناصری مانند لانتانیم، سریم، نئودیمیم، اربیم و ایتریم است، اما داده‌های دقیق ذخایر محرمانه است.
هرچند عناصر خاکی کمیاب در سطح جهان فراوان‌اند، اما تمرکزاتی که استخراج آن‌ها را اقتصادی کند، کمیاب‌تر از سایر مواد معدنی است.

فولاد

کارخانه‌های فولاد اوکراین در مناطق مرکزی، جنوبی و شرقی (تحت اشغال روسیه) قرار دارند. در سال ۲۰۲۴، اوکراین ۷.۶ میلیون تن فولاد تولید کرد که معادل ۰.۴ درصد از تولید جهانی بود. این رقم در سال ۲۰۲۱، ۲۱.۴ میلیون تن بود.

مواد خام تیتانیوم

اوکراین در سال ۲۰۲۰ پنجمین تولیدکننده بزرگ تیتانیوم اسفنجی جهان با سهم ۲.۲ درصد و ششمین تولیدکننده ایلمنیت با سهم ۵.۸ درصد از تولید جهانی بود.

از سال ۲۰۲۲، اوکراین تمرکز خود را بر تولید نوعی کنسانتره ایلمنیت مورد استفاده در صنعت شیمیایی برای تولید رنگ‌دانه معطوف کرده است.

شرکت UMCC Titanium که در اواخر ۲۰۲۴ دوباره خصوصی‌سازی شد، یک معدن و کارخانه فرآوری در شمال‌غربی اوکراین را اداره می‌کند که تولید خود را در ماه ژوئیه از سر گرفت.

این شرکت در دوره ژانویه تا سپتامبر ۲۰۲۴، معادل ۱۱۰٬۰۰۰ تن کنسانتره ایلمنیت، بخشی از آن از ذخایر موجود، به آمریکا و اروپا صادر کرد.

اورانیوم

اوکراین دارای دوازدهمین ذخایر بزرگ اورانیوم در جهان با ۱۰۷٬۲۰۰ تن، معادل ۲ درصد از ذخایر جهانی است.

تولید اورانیوم اوکراین در ۱۰ سال گذشته نوسان داشته است؛ طبق گزارش انجمن جهانی هسته‌ای، این کشور در سال ۲۰۲۱، معادل ۴۵۵ تن یا ۱ درصد از تولید جهانی را به خود اختصاص داده بود.