بهای مس در بازارهای جهانی در حالی هفته گذشته را با کاهش پشت سر گذاشتند که نگرانی درباره چشم‌انداز تقاضا در چین، افزایش هزینه انرژی و تقویت دلار آمریکا، فشار بر فلز سرخ را افزایش داده است. با این حال، محدودیت‌های فزاینده در سمت عرضه و کاهش موجودی انبارها نشان می‌دهد بازار مس همچنان با یک تناقض اساسی مواجه است؛ از یک سو نشانه‌هایی از تضعیف تقاضا دیده می‌شود و از سوی دیگر، عرضه جهانی با ریسک‌های فزاینده مواجه است.
به گزارش فولادنیوز، مس سه‌ماهه در بورس فلزات لندن (LME) روز جمعه در محدوده ۱۴ هزار و ۳۰۰ دلار به ازای هر تن معامله شد. به این ترتیب، قیمت مس نسبت به پایان هفته گذشته حدود ۲ درصد کاهش داشته و فلز سرخ در مسیر ثبت بدترین عملکرد هفتگی خود از آوریل قرار گرفته است.
با وجود این افت، قیمت مس همچنان در سطوح تاریخی بالایی قرار دارد و طی شش ماه گذشته حدود ۱۶ درصد افزایش یافته است. بنابراین، کاهش اخیر را نمی‌توان صرفاً به‌عنوان تغییر جهت قطعی بازار تفسیر کرد؛ بلکه باید آن را حاصل برخورد دو نیروی متضاد در بازار دانست: فشار بر تقاضا در کوتاه‌مدت و نگرانی از محدودیت عرضه در میان‌مدت و بلندمدت.
چین؛ مهم‌ترین متغیر سمت تقاضا
بر اساس گزارش منتشرشده از سوی Mining.com.au در سوم اکتبر ۲۰۲۶، یکی از مهم‌ترین عوامل فشار بر قیمت مس، افزایش نگرانی‌ها درباره وضعیت بخش صنعتی چین است. چین بزرگ‌ترین مصرف‌کننده مس جهان محسوب می‌شود و هرگونه کاهش شتاب فعالیت‌های صنعتی این کشور می‌تواند مستقیماً بر چشم‌انداز تقاضای فلز سرخ اثر بگذارد.
نشانه‌های ضعف در بخش صنعتی چین در شرایطی اهمیت بیشتری پیدا کرده که بازار مس طی ماه‌های اخیر بخش قابل توجهی از رشد قیمت خود را بر مبنای انتظار برای محدودیت عرضه و افزایش تقاضای آینده تجربه کرده است.
تعطیلات روز ملی چین نیز در حال حاضر انتشار برخی داده‌های معاملاتی این کشور را محدود کرده است. بورس آتی شانگهای (SHFE) در تعطیلات ملی قرار دارد و قرار است معاملات آن از ۸ اکتبر از سر گرفته شود. بنابراین، واکنش بازار به داده‌های جدید چین پس از بازگشایی SHFE می‌تواند یکی از متغیرهای مهم تعیین‌کننده مسیر کوتاه‌مدت قیمت مس باشد.
دلار و انرژی؛ دو فشار مضاعف بر مس
در کنار نگرانی درباره چین، دو عامل کلان اقتصادی نیز بر بازار فلزات پایه فشار وارد کرده‌اند.نخست، تقویت دلار آمریکا است. شاخص دلار در هفته جاری به بالاترین سطح خود در ۱۷ ماه گذشته رسید.
از آنجا که مس در بازارهای بین‌المللی بر مبنای دلار قیمت‌گذاری می‌شود، تقویت دلار هزینه خرید این فلز را برای مصرف‌کنندگان دارای ارزهای دیگر افزایش می‌دهد و می‌تواند از تقاضا بکاهد.عامل دوم، افزایش هزینه انرژی در پی تداوم درگیری‌های خاورمیانه است. افزایش قیمت انرژی نه‌تنها می‌تواند بر تقاضای صنعتی فشار وارد کند، بلکه هزینه تولید، فرآوری و حمل‌ونقل مواد معدنی را نیز افزایش می‌دهد.
به گفته نیل ولش، مدیر بخش فلزات Britannia Global Markets، معاملات فلزات در شرایط فعلی با حجم نسبتاً پایینی دنبال می‌شود و اگرچه کاهش اندک ارزش دلار از مس حمایت کرده، فضای کلی بازار همچنان محتاطانه است. از نگاه او، هزینه بالای انرژی ناشی از درگیری آمریکا و ایران و نشانه‌های ضعف صنعتی در چین بر sentiment بازار فلزات فشار گذاشته است.
اما سمت عرضه داستان متفاوتی دارد. اگرچه تقاضا در کوتاه‌مدت با ریسک مواجه شده، سمت عرضه مس نیز سیگنال‌های نگران‌کننده‌ای ارسال می‌کند.شیلی، بزرگ‌ترین تولیدکننده مس جهان، در ماه اوت با کاهش ۱۲.۸ درصدی تولید نسبت به مدت مشابه سال قبل مواجه شد. این میزان کاهش، تولید ماهانه مس این کشور را به پایین‌ترین سطح خود در بیش از ۱۵ سال رسانده است.
اهمیت این اتفاق زمانی بیشتر می‌شود که بدانیم شیلی یکی از ستون‌های اصلی عرضه جهانی مس است و هرگونه کاهش پایدار تولید این کشور می‌تواند در شرایط محدود بودن ظرفیت تولید سایر کشورها، تعادل بازار را تحت تأثیر قرار دهد.
ریسک اعتصاب در Escondida
در همین حال، ریسک اختلال در یکی از مهم‌ترین معادن مس جهان نیز افزایش یافته است.سرپرستان معدن Escondida متعلق به BHP، بزرگ‌ترین معدن مس جهان، پیشنهاد قرارداد جمعی جدید را رد کرده‌اند. این تحول احتمال اعتصاب در این معدن را افزایش داده است.
هرگونه توقف معنادار در تولید Escondida می‌تواند برای بازار جهانی مس اهمیت زیادی داشته باشد؛ زیرا این معدن یکی از بزرگ‌ترین منابع عرضه فلز سرخ در جهان است و اختلال در آن می‌تواند فشار موجود در سمت عرضه را تشدید کند.
در کنار Escondida، معدن Radomiro Tomic متعلق به Codelco نیز پس از یک حادثه مرگبار در روز پنجشنبه فعالیت‌هایی را به حالت تعلیق درآورده است.
معدن Centinela متعلق به Antofagasta نیز با تنش‌های کارگری مواجه است.بنابراین، ریسک عرضه در شیلی تنها به یک معدن محدود نیست و مجموعه‌ای از عوامل شامل کاهش تولید، فرسودگی زیرساخت‌ها، مشکلات عملیاتی و تنش‌های کارگری همزمان بر صنعت مس این کشور فشار وارد می‌کنند.فرسودگی معادن؛ مسئله‌ای فراتر از یک شوک مقطعینکته مهم‌تر این است که مشکل تولید مس شیلی صرفاً یک اتفاق کوتاه‌مدت نیست. بخشی از چالش این کشور به قدیمی شدن زیرساخت‌ها و دشوارتر شدن شرایط عملیاتی معادن بازمی‌گردد.
دانیل هاینز، استراتژیست ارشد کالا در ANZ، کاهش تولید را بخشی از افت کلی تولید مس شیلی دانسته و تأکید کرده است که صنعت این کشور برای حفظ زیرساخت‌های قدیمی در شرایط عملیاتی دشوار با مشکل مواجه است.
این مسئله یک پیام مهم برای بازار جهانی دارد: افزایش قیمت مس لزوماً به معنای افزایش سریع عرضه نیست. توسعه یک معدن جدید سال‌ها زمان می‌برد و افزایش تولید در معادن موجود نیز به سرمایه‌گذاری، تجهیزات، انرژی، آب و زیرساخت نیاز دارد.موجودی‌ها؛ سیگنال مهم‌تر از قیمتیکی از مهم‌ترین نشانه‌های وضعیت بازار مس، تغییر موجودی انبارهاست.
موجودی مس در انبارهای تحت نظارت بورس آتی شانگهای طی چهار ماه گذشته حدود ۷۹ درصد کاهش یافته و به ۳۸ هزار و ۷۴۴ تن رسیده است. این رقم پایین‌ترین سطح از ژانویه ۲۰۲۴ محسوب می‌شود.این کاهش موجودی در شرایطی اتفاق افتاده که موجودی‌های مس در ماه‌های گذشته به سمت آمریکا حرکت کرده‌اند؛ موضوعی که با انتظار بازار برای اعمال احتمالی تعرفه‌ها مرتبط دانسته شده است.
جابجایی موجودی‌ها به این معناست که حتی اگر عرضه جهانی در مجموع تغییر شدیدی نکرده باشد، مکان قرار گرفتن فلز فیزیکی نیز برای بازار اهمیت پیدا کرده است.
کاهش ذخایر در یکی از مهم‌ترین مراکز مصرف مس جهان می‌تواند در صورت بازگشت تقاضا، فشار بیشتری بر بازار وارد کند.دو سناریو برای بازار مسبرآیند این تحولات نشان می‌دهد بازار مس در مقطع کنونی بیش از آنکه یک روند ساده صعودی یا نزولی داشته باشد، درگیر کشمکش میان دو سناریو است.در سناریوی نخست، ضعف تقاضا در چین ادامه پیدا می‌کند، دلار همچنان قدرتمند باقی می‌ماند و هزینه بالای انرژی بر فعالیت صنعتی فشار وارد می‌کند. در چنین شرایطی، اصلاح قیمت مس می‌تواند ادامه پیدا کند.
در سناریوی دوم، کاهش موجودی‌ها، افت تولید شیلی و اختلال احتمالی در معادن بزرگی مانند Escondida، عرضه قابل دسترس بازار را محدود می‌کند. در صورت بازگشت تقاضای چین یا افزایش مصرف در سایر بخش‌های اقتصاد جهانی، این محدودیت می‌تواند دوباره به محرک افزایش قیمت تبدیل شود.بنابراین، مسئله اصلی بازار مس در حال حاضر فقط این نیست که تقاضا چقدر است؛ بلکه این است که آیا عرضه می‌تواند در صورت بازگشت تقاضا، پاسخگوی بازار باشد یا خیر.
مس در نقطه تلاقی اقتصاد و ژئوپلیتیک
بازار مس در سال‌های اخیر بیش از گذشته از متغیرهای ژئوپلیتیک تأثیر می‌پذیرد. جنگ و تنش‌های منطقه‌ای، هزینه انرژی، سیاست تجاری آمریکا، جابه‌جایی موجودی‌ها و رقابت کشورها برای دسترسی به مواد معدنی راهبردی، همگی در حال تبدیل شدن به متغیرهای مؤثر بر قیمت فلز سرخ هستند.از این منظر، افت حدود ۲ درصدی قیمت در هفته جاری را نباید به‌تنهایی نشانه تغییر بنیادین بازار دانست.
در طرف مقابل، رشد ۱۶ درصدی قیمت طی شش ماه گذشته نیز نشان می‌دهد بازار هنوز نسبت به محدودیت‌های عرضه حساس است.در واقع، بازار مس اکنون میان دو نگرانی قرار گرفته است: نگرانی از اینکه اقتصاد چین به اندازه کافی برای جذب عرضه مس رشد نکند و نگرانی از اینکه در صورت بازگشت تقاضا، عرضه کافی برای پاسخگویی به بازار وجود نداشته باشد.همین دوگانگی می‌تواند مسیر قیمت مس در ماه‌های آینده را تعیین کند؛ مسیری که در آن چین، موجودی انبارها، تولید شیلی، وضعیت معادن بزرگ و هزینه انرژی، مهم‌ترین متغیرهای قابل رصد خواهند بود.
منبع: انجمن مس ایران
دیدگاهتان را بنویسید